Literatura i pamięć – spotkanie z prof. Stanisławem Beresiem.

Końcówka października sprzyja zadumie nad przemijaniem.  Działający przy kłodzkiej bibliotece Dygresyjny Dyskusyjny Klub Książki 29 października 2020 r. zorganizował spotkanie zatytułowane „Literatura i pamięć czyli pisarze we wspomnieniach Stanisława Beresia”. Nasz gość podzielił się swoimi wspomnieniami i refleksjami ze spotkań z autorami w czasie realizacji „Telewizyjnych Wiadomości Literackich”. Program ten był emitowany w latach 1996-2011, a gościli w nim najwybitniejsi współcześni polscy twórcy, przedstawiciele wszystkich literackich pokoleń i konwencji. Byli wśród nich i klasycy (Miłosz, Różewicz, Brandys), i pisarze starszego pokolenia (Kapuściński, Grynberg), a także najciekawsi autorzy ostatnich lat – Stasiuk, Gretkowska, Tokarczuk, Wilk. Pokłosiem tych rozmów jest publikacja „Historia literatury polskiej w rozmowach”. Stanisław Bereś jest też autorem wywiadów – rzek z pisarzami (m.in. T. Konwickim, S. Lemem, A. Sapkowskim). Podczas trwającego ponad dwie godziny spotkania dowiedzieliśmy się jak przebiegały rozmowy z Tadeuszem Konwickim, Kazimierzem Brandysem, Andrzejem Sapkowskim. Pojawiło się wiele anegdot, dygresji, poznaliśmy też kulisy telewizyjnych realizacji rozmów z pisarzami. Prowadząca spotkanie Klaudia Lutosławska-Nowak zapytała o najtrudniejszy wywiad. Stanisław Bereś wskazał rozmowę z Leo Lipskim – pisarzem, o którym w Polsce niewiele wiemy, ponieważ mieszkał w Izraelu, a w czasach PRL-u był obłożony zapisem cenzorskim, więc nie wydawany. Autor ten był sparaliżowany i nie mówił, a w czasie rozmowy komunikowałem się poprzez opiekującą się nim prof. Łucję Gliksman, która rozumiała jego nieartykułowane dźwięki. Był to jedyny i niestety ostatni wywiad z tym pisarzem. Przy okazji pobytu w Tel Aviwie Stanisław Bereś przeprowadził rozmowę z pisarką Idą Fink, która po wojnie początkowo mieszkała z ojcem lekarzem Ludwikiem Landauem w Kłodzku, następnie wyjechała do Wrocławia. Od 1957 roku mieszkała w Izraelu.

Spotkanie odbyło się w kameralnym gronie, z zachowaniem reżimu sanitarnegow nowo wyremontowanym pomieszczeniu kłodzkiego ratusza (dawna Galeria BWA). (K.L.N.)